1. THÔNG TIN CĂN CỨ
- Nghị quyết số 125/NQ-CP ngày 08/10/2018 về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 28-NQ/TW ngày 23/5/2018 của Hội nghị lần thứ bảy BCH Trung ương khóa XII về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội;
- Quyết định số 5446/QĐ-BGDĐT ngày 20/12/2018 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo ban hành kế hoạch kế hoạch triển khai thực hiện Nghị quyết số 125/NQ-CP để xây dựng kế hoạch và tổ chức thông tin, tuyên truyền về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội đến CB-GV-NV và người lao động trong nhà trường;
- Công văn số 549/BGDĐT-NGCBQLGD của Bộ Giáo dục và đào tạo ngày 18/2/2019 về việc thông tin, tuyên truyền về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội;
- Công văn số 649/GDĐT-CTTT của Sở Giáo dục và đào tạo ngày 6/3/2019 về việc thông tin, tuyên truyền về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội
2. NỘI DUNG
2.1. Mục tiêu
- Mục tiêu tổng quát: Hướng tới mục tiêu bảo hiểm xã hội toàn dân; Phát triển hệ thống bảo hiểm xã hội linh hoạt, đa dạng, đa tầng, hiện đại và hội nhập quốc tế; Nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước (tinh gọn, chuyên nghiệp, hiện đại, tin cậy và minh bạch).
- Mục tiêu cụ thể:
+ Giai đoạn đến năm 2021:Phấn đấu đạt khoảng 35% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia bảo hiểm xã hội
+ Giai đoạn đến năm 2025: Phấn đấu đạt khoảng 45% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia bảo hiểm xã hội
+ Giai đoạn đến năm 2030: Phấn đấu đạt khoảng 60% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia bảo hiểm xã hội.
2.2. Ý nghĩa, yêu cầu
- Chính sách bảo hiểm xã hội từng bước khẳng định và phát huy vai trò là một trụ cột chính của hệ thống an sinh xã hội
- Quỹ bảo hiểm xã hội trở thành quỹ an sinh lớn nhất
- Đổi mới hệ thống tổ chức bảo hiểm xã hội. Năng lực, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về bảo hiểm xã hội được nâng lên; việc giải quyết chế độ, chính sách cho người lao động có nhiều tiến bộ.
2.3. Nội dung
1) Xây dựng hệ thống bảo hiểm xã hội đa tầng: Trợ cấp hưu trí xã hội; Bảo hiểm xã hội cơ bản, bao gồm bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo hiểm xã hội tự nguyện; Bảo hiểm hưu trí bổ sung.
2) Sửa đổi quy định về điều kiện thời gian tham gia bảo hiểm xã hội tối thiểu để hưởng chế độ hưu trí theo hướng linh hoạt đồng thời với việc điều chỉnh cách tính lương hưu theo nguyên tắc đóng - hưởng, công bằng, bình đẳng, chia sẻ và bền vững. Mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc sang các nhóm đối tượng khác
3) Tăng cường sự liên kết, hỗ trợ giữa các chính sách bảo hiểm xã hội cũng như tính linh hoạt của các chính sách nhằm đạt được mục tiêu mở rộng diện bao phủ
Nghiên cứu thiết kế các gói bảo hiểm xã hội tự nguyện ngắn hạn linh hoạt để người lao động có nhiều sự lựa chọn tham gia và thụ hưởng. Mở rộng các chế độ bảo hiểm xã hội tự nguyện, tạo điều kiện chuyển đổi thuận lợi giữa bảo hiểm xã hội tự nguyện và bảo hiểm xã hội bắt buộc.
4) Cải cách trong xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách nhằm củng cố niềm tin, tăng mức độ hài lòng của người tham gia vào hệ thống bảo hiểm xã hội
Đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, đơn giản hoá các quy trình, thủ tục đăng ký, đóng, hưởng bảo hiểm xã hội.
5) Đẩy nhanh quá trình gia tăng số lao động tham gia bảo hiểm xã hội trong khu vực phi chính thức
6) Sửa đổi, khắc phục các bất hợp lý về chế độ bảo hiểm hưu trí hiện nay theo hướng linh hoạt hơn về điều kiện hưởng chế độ hưu trí, chặt chẽ hơn trong quy định hưởng chế độ bảo hiểm xã hội một lần, tăng tuổi nghỉ hưu bình quân thực tế của người lao động
7) Thực hiện điều chỉnh tăng tuổi nghỉ hưu theo lộ trình: Từ năm 2021, tăng tuổi nghỉ hưu chung, thu hẹp dần khoảng cách về giới trong quy định tuổi nghỉ hưu; đối với những ngành nghề đặc biệt, người lao động được quyền nghỉ hưu sớm, hoặc muộn hơn 5 tuổi so với tuổi nghỉ hưu chung.
8) Sửa đổi các quy định về mức đóng, căn cứ đóng bảo hiểm xã hội để đạt mục tiêu mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội
9) Điều chỉnh tỉ lệ tích luỹ để đạt tỉ lệ hưởng lương hưu tối đa phù hợp với thông lệ quốc tế: Sửa đổi cách tính lương hưu theo hướng giảm tỉ lệ tích luỹ, bảo đảm khả năng cân đối quỹ hưu trí trong dài hạn, phù hợp với thông lệ quốc tế.
10) Đa dạng hóa danh mục, cơ cấu đầu tư Quỹ bảo hiểm xã hội theo nguyên tắc an toàn, bền vững, hiệu quả
11) Thực hiện điều chỉnh lương hưu độc lập tương đối trong mối tương quan với tiền lương của người đang làm việc, thay đổi cách thức điều chỉnh lương hưu theo hướng chia sẻ
2.4. Nhiệm vụ, giải pháp
1) Tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác thông tin, tuyên truyền, nâng cao nhận thức về chính sách bảo hiểm xã hội
2) Hoàn thiện hệ thống pháp luật về lao động, việc làm, bảo hiểm xã hội
3) Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về bảo hiểm xã hội
4) Nâng cao năng lực quản trị và hiệu quả tổ chức thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp
5) Tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng, phát huy vai trò của nhân dân, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội
3. KẾT LUẬN
Nghị quyết đã cụ thể hóa nhiệm vụ trọng tâm mà Đại hội XII của Đảng đề ra và là vấn đề vừa cấp bách vừa cơ bản, lâu dài, có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển bền vững đất nước. Việc ban hành nghị quyết này được coi là bước chuyển biến quan trọng, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước trong đẩy mạnh thực hiện mục tiêu an sinh xã hội, tạo động lực để phát triển bền vững đất nước.
Điểm nhấn đặc biệt được thể hiện trong nghị quyết là thực hiện đồng bộ các nội dung cải cách nhằm mở rộng diện bao phủ BHXH, hướng tới mục tiêu BHXH toàn dân; bảo đảm cân đối quỹ BHXH trong dài hạn, điều chỉnh lương hưu độc lập tương đối trong mối tương quan với tiền lương của người đang làm việc, thay đổi cách thức điều chỉnh lương hưu theo hướng chia sẻ.
Một trong những điểm mới nổi bật nữa trong nghị quyết này là sửa đổi quy định về điều kiện thời gian tham gia BHXH tối thiểu để hưởng chế độ hưu trí theo hướng linh hoạt và điều chỉnh cách tính lương hưu; mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc sang các nhóm đối tượng khác.
Đặc biệt, nghị quyết nhấn mạnh nội dung xây dựng hệ thống BHXH đa tầng (trợ cấp hưu trí xã hội, BHXH cơ bản, bảo hiểm hưu trí bổ sung); sửa đổi điều kiện hưởng chế độ hưu trí theo hướng giảm dần số năm đóng BHXH tối thiểu để được hưởng chế độ hưu trí từ 20 năm xuống 15 năm, hướng tới còn 10 năm với mức hưởng được tính toán phù hợp, nhằm tạo điều kiện cho người lao động cao tuổi, có số năm tham gia BHXH thấp được tiếp cận và thụ hưởng quyền lợi BHXH. Bên cạnh đó, khuyến khích người lao động tham gia BHXH thời gian dài hơn, từng bước tăng tuổi nghỉ hưu...
Đây là vấn đề cần sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị để nghị quyết đi vào cuộc sống, hướng tới thực hiện bằng được mục tiêu cụ thể mà Nghị quyết số 28-NQ/TW đã đề ra, đến năm 2021 cả nước đạt khoảng 35% và năm 2030 là 60% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia BHXH.